Επιμέλεια – Φωτογραφική έρευνα Ιωάννης Τερνιώτης
Απο το 1946 έως το 1949, οι μετακινήσεις στρατιωτικών δυνάμεων, υλικού και εφοδίων απο την περιοχή της Αττικής, αλλά και τις μεγάλες πόλεις της Κεντρικής Ελλάδας διαμέσω του οδικου και σιδηροδρομικού δικτύου, είχαν καταστεί προβληματικές έως αδύνατες. Ο λόγος ήταν οι καταστροφές σε γέφυρες, στις σιδηροδρομικές γραμμές και το οδικό δίκτυο που είχαν προκληθεί κατά την αποχώρηση απο την Ελλάδα των γερμανικών κατοχικών στρατευμάτων, αλλα κυρίως λόγω της ύπαρξης διάσπαρτων σημαντικών δυνάμεων ανταρτών οι οποίοι διατηρούσαν τον έλεγχο μεγάλων περιοχών στο εσωτερικό της ηπειρωτικής χώρας.
Από το 1947, καθώς οι επιχειρήσεις του Εθνικού Στρατού εναντίον των ανταρτικών δυνάμεων μεταφέρθηκαν σταδιακά στην κεντρική και Βόρεια Ελλάδα, οι ανάγκες μεταφορών διά θαλάσσης είχαν γίνει πλέον επιτακτικές. Ετσι αναπόφευκτα, το κύριο βάρος των μεταφορών στρατιωτικών εφοδίων, υλικού και στρατευμάτων πρός την Βόρεια και την Βορειοδυτική Ελλάδα επωμίστηκαν τα αρματαγωγά του Βασιλικού Ναυτικού .
Μια σημαντική ενίσχυση στα υπάρχοντα ήδη σκάφη του τύπου (αρματαγωγά “Λήμνος ΙΙ” ( LST -36 ), “Χίος V” ( LST-35 ) και “Σάμος ΙV” (LST-33) αμερικανικής ναυπήγησης που παραδόθηκαν στο Β.Ν κατα την διάρκεια του Β’ ΠΠ ), ήταν 6 ακόμα αρματαγωγά βρετανικής και καναδικής ναυπήγησης κλάσεως LST Mk 3, τα οποία δόθηκαν επι δανεισμώ στην Ελλάδα απο τους Βρετανούς το 1947. Επρόκειτο για τα “Αλιάκμων ΙΙ” ( LST-3002 ), “Αξιός ΙΙ” ( LST- 3007 ), “Αλφειός ΙΙΙ” ( LST- 3020 ), “Αχελώος ΙΙΙ” ( LST- 3503 ), “Στρυμών ΙΙ” ( LST- 3502 ) και “Πηνειός ΙΙ” ( LST- 3506 ), όλα ναυπήγησης 1943 – 44. Επίσης, απο τα μέσα του 1948, με τα τα αρματαγωγά αυτά μεταφέρθηκαν σε λιμάνια κοντά σε περιοχές των επιχειρήσεων της Ηπείρου και της Μακεδονίας οι Ιλες των αρμάτων “Κένταυρος” και τα τεθωρακισμένα οχήματα του Ιππικού- Τεθωρακισμένων, που διαδραμάτισαν καταλυτικό ρόλο στην νικητήρια για τον Ελληνικό Στρατό έκβαση του πολέμου το 1949.
Ειδικά για το Όπλο του Ιππικού – Τεθωρακισμένων, κατόπιν έρευνας σε αρχεία εποχής αλλά και σε μετέπειτα βιβλιογραφία, αναφέρεται σχετικά ένα ενδεικτικό παράδειγμα των συχνών μεταφορών και μετακινήσεων των Μονάδων αρμάτων “Κένταυρος” κατά την διάρκεια των επιχειρήσεων με τα αρματαγωγά του Β.Ν , ως ακολούθως :
H 9η Ίλη Αρμάτων, αναχώρησε απο το Κέντρο Εκπαίδευσης Τεθωρακισμένων (Μενίδι ) και με αρματαγωγό από τον Πειραιά στις 21 Ιουνίου 1948 μεταφέρθηκε στο λιμάνι της Πρέβεζας, με τελικό προορισμό τα Ιωάννινα και την συμμετοχή της στις επιχειρήσεις στον Γράμμο και στο Βίτσι. Στην συνέχεια τον Οκτώβριο του 1948, η 9η Ίλη μεταστάθμευσε στη Λάρισα για αναδιοργάνωση. Από εκεί, ουσιαστική ήταν η συμμετοχή Ουλαμού αρμάτων της Ιλης, για την έκβαση της Μάχης της Καρδίτσας.
Στα τέλη Απριλίου 1949, η 9η Ιλη διατάχθηκε να συγκεντρώσει τα άρματα των δύο Ουλαμών που διατηρούσε στην Θεσσαλία και να κατευθυνθεί πρός τον Βόλο. Εκεί μετά απο παραμονή δύο ημερών οι “Κένταυροι” και τα υπόλοιπα οχήματα της Ιλης επιβιβάστηκαν στο αρματαγωγό “Λήμνος” LST-36 και μεταφέρθηκαν και πάλι στην Πρέβεζα και απο εκεί στα Ιωάννινα όπου συνενώθηκαν με τα άρματα του 2ου Ουλαμού που δρούσαν ήδη στην περιοχή.
Μετά απο σποραδική δράση των “Κενταύρων” της Ίλης αυτής στην περιοχή της Ηπείρου μέχρι τον Ιούλιο του 1949, το σύνολο της 9ης Ιλη διατάχθηκε και πάλι να επιβιβαστεί σε αρματαγωγό και απο την Πρέβεζα μεταφέρθηκε στην Θεσσαλονίκη και απο εκεί στην περιοχή της Βυσσινιάς στα βόρειο-ανατολικά της λίμνης Καστοριάς.
